Κρίση οικονομική = Κρίση ενημέρωσης Thursday, May 20 2010 

Απόψε, ανήμερα της εθνικής επετείου (κάτι που προσωπικά προτιμώ να θεωρώ μια απλή συγκυρία και τίποτα περισσότερο) ολοκληρώνεται, όπως φαίνεται, ένας κύκλος σχεδόν 3 μηνών που σημαδεύτηκε:

–          Από την πλέον οδυνηρή οικονομική κρίση των τελευταίων δεκαετιών για την Ελλάδα. Ναι, αυτό ακριβώς ήταν: ‘η πιο δύσκολη περίοδος των τελευταίων δεκαετιών’ και τίποτα περισσότερο! Καμιά εθνική οικονομία δεν γκρεμίστηκε, αν και αυτό παραμένει πάντα ένας κίνδυνος, τουλάχιστον για το ορατό μέλλον. Κανείς δεν έζησε κάτι που δεν έχει επαναληφθεί στην ιστορία του νεοελληνικού κράτους, χωρίς αυτό φυσικά να αποτελεί δικαιολογία ή άφεση αμαρτιών για όσους μέσα από παλινωδίες και κυβερνητικές πρακτικές φατρίας οδήγησαν στο παρόν αδιέξοδο. Αν κανείς οδύρεται για την τρέχουσα κρίση παρουσιάζοντάς την ως κάτι το ασύλληπτο, μάλλον δε γνωρίζει ή επιλέγει να αγνοεί επιδεικτικά το πρόσφατο ιστορικό παρελθόν της χώρας, των τελών του 19ου και αρχών του 20ου αιώνα, επιλέγοντας προφανώς να αποκρύψει το γεγονός ότι από τα συμβάντα εκείνης της περιόδου κανείς δεν διδάχθηκε τίποτα!

–          Από μια πρωτοφανή καμπάνια παραπληροφόρησης και λαϊκισμού, που εξαπέλυσε η μεγάλη πλειοψηφία των μέσων ενημέρωσης της χώρας σχετικά με τα δίκαια αιτήματά μας προς τους Ευρωπαίους εταίρους και τις άδικες αποφάσεις των τελευταίων απέναντι στις διαρκείς εκκλήσεις μας για βοήθεια.

–          Και, τέλος, από ένα σκληρό διπλωματικό παζάρι διαρκείας, το οποίο απόψε ακριβώς έφτασε σε μια φάση πρώτης ολοκλήρωσης και ανέδειξε για μια ακόμα φορά ότι η περίφημη Ευρωπαϊκή οικογένεια, εκτός από νόμους και κανόνες, διέπεται και από ιδιαίτερα λεπτές και διαρκώς μεταβαλλόμενες πολιτικές ισορροπίες που απαιτούν να είσαι διαρκώς παρών αν επιθυμείς να λειτουργούν υπέρ σου.

Το πρώτο από τα τρία παραπάνω σημεία αποτελεί ξεκάθαρα μια πολιτική παρατήρηση, πέρα από τους σκοπούς αυτής της σύντομης παρέμβασης και νομίζω δε χρήζει επιπλέον σχολιασμού. Ο καθένας ας βγάλει τα συμπεράσματά του…

Το ενδιαφέρον μας θα επικεντρωθεί ιδιαίτερα στο δεύτερο σημείο για το οποίο θα επιχειρήσω να αποδείξω το πόσο εξωφρενικός και ακραία λαϊκίστικος ήταν ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάστηκε στην κοινή γνώμη, βασισμένος απλώς σε διατάξεις της συνθήκης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, χωρίς να μπω καν σε ειδικότερες παρατηρήσεις βασισμένες στους κανόνες λειτουργίας της ζώνης του Ευρώ. Στο σημείο αυτό επιτρέψτε μου να τονίσω ότι οι διατάξεις στις οποίες θα γίνει αναφορά παρακάτω αποτελούν μέρος των συνθηκών που διέπουν τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας στην οποία η Ελλάδα ως ανεξάρτητο κράτος αιτήθηκε αυτοβούλως και υπέγραψε την προσχώρησή της το 1979, κίνηση από την οποία, όπως από την πρώτη στιγμή (θα έπρεπε να) ήταν γνωστό απέρρεαν για τη χώρα δικαιώματα αλλά και αντίστοιχες πολύ συγκεκριμένες υποχρεώσεις! Έτσι λοιπόν, σύμφωνα με το άρθρο 99 της Συνθήκης της ΕΚ:

Όταν διαπιστώνεται (…) ότι η οικονομική πολιτική ενός κράτους μέλους αντιβαίνει προς τους γενικούς προσανατολισμούς της (Ένωσης) ή ότι ενδέχεται να θέσει σε κίνδυνο την καλή λειτουργία της οικονομικής και νομισματικής ένωσης, το (Ευρωπαϊκό) Συμβούλιο (…) μπορεί να απευθύνει τις αναγκαίες συστάσεις προς το οικείο κράτος μέλος. Το Συμβούλιο (…) μπορεί να θεσπίζει λεπτομερείς κανόνες για τη διαδικασία πολυμερούς εποπτείας…

Από τα παραπάνω προκύπτει, χωρίς περιθώρια για αμφιβολίες ή προβλήματα ερμηνείας, ότι η συμμετοχή της χώρας στην ΕΚ δεν είναι μια κατάσταση υιοθεσίας ή προνομιακού νταντέματος το οποίο μπορούμε να επικαλούμαστε όταν το επιθυμούμε, με τους όρους που επιθυμούμε και με διαδικασίες τέτοιες που δεν θα θίγουν το, ομολογουμένως, υπερευαίσθητο εθνικό μας φρόνημα. Αντιθέτως, η συμμετοχή της Ελλάδας στις διαδικασίες της ΕΚ και μάλιστα ως μέλος της ομάδας χωρών της προωθημένης ενοποίησης με τη συμμετοχή της από την πρώτη μέρα στη ζώνη του ευρώ, είναι μια πραγματικότητα που σκοπό έχει για τα μέλη της τη δημοσιονομική σταθερότητα, την ισορροπία των οικονομικών μεγεθών τους και την τήρηση ενός συνόλου κανόνων δημοσιονομικής σταθερότητας τα οποία, αν και αποτέλεσαν αντικείμενο πολιτικής συμφωνίας και η τήρηση και ερμηνεία τους γίνεται κατά περίπτωση επηρεασμένη από πολιτικές και άλλες συγκυρίες, εντούτοις θέτουν ένα πλαίσιο αρχών, όταν υπάρξει μεγάλος εκτροχιασμός απ’ το οποίο, η ελεγκτική παρέμβαση της Επιτροπής έρχεται όχι σαν δύναμη καταπάτησης της εθνικής κυριαρχίας μιας χώρας αλλά ως προσυμφωνημένος και προβλεπόμενος μηχανισμός, το ενδεχόμενο ενεργοποίησης του οποίου η χώρα αποδέχτηκε πλήρως με την ένταξή της στην Ένωση. Οι πρόχειρες αναγνώσεις λοιπόν της παρέμβασης της Επιτροπής στα δημοσιονομικά μας το τελευταίο διάστημα ως ενδείξεις απώλειας της εθνικής μας κυριαρχίας, μόνο ως άκρατος λαϊκισμός μπορούν να ερμηνευτούν. Και είναι ακόμα πιο εξοργιστική η όλη προσπάθεια παραπληροφόρησης της κοινής γνώμης αν αναλογιστεί κανείς ότι εξαπολύθηκε όχι μόνο από πολιτικά κέντρα (που, εν πάση περιπτώσει λειτουργούν με τους δικούς τους κανόνες και εξυπηρετούν συγκεκριμένες σκοπιμότητες) αλλά και από μεγάλη μερίδα δημοσιογράφων, πολλοί από τους οποίους διαθέτουν αρκετές νομικές γνώσεις για μην τους επιτρέπεται να συμπεριφέρονται σα να μη γνωρίζουν όσα απλά θίξαμε παραπάνω…

Το τρίτο, τέλος, από τα χαρακτηριστικά της τρέχουσας περιόδου που έφτασε σε μια κορύφωση απόψε (η οποία μένει να αποδειχτεί κατά πόσο θα αποτελέσει και μια κάθαρση για την ελληνική οικονομία) θεωρώ πως αντικατοπτρίζεται καλύτερα σε μια προσεκτική ανάγνωση του α. 100 παρ. 2 της συνθήκης της ΕΚ:

Όταν ένα κράτος μέλος αντιμετωπίζει δυσκολίες ή διατρέχει μεγάλο κίνδυνο να αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες, οφειλόμενες σε (…) έκτακτες περιστάσεις που εκφεύγουν από τον έλεγχό του, το Συμβούλιο, προτάσει της Επιτροπής, μπορεί να αποφασίσει με ειδική πλειοψηφία να του χορηγήσει, υπό ορισμένους όρους, κοινοτική χρηματοδοτική ενίσχυση…

Η διάταξη αυτή από την ίδια τη διατύπωσή της και μόνο αποτελεί ένα ξεκάθαρο παράδειγμα ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση, πέραν μιας νομοθετημένης διακυβερνητικής δομής συνεργασίας, είναι και πάντα θα παραμένει ένας πολιτικός στίβος και η ωφέλεια ή η ζημία κάθε χώρας από τη συμμετοχή της σε αυτήν είναι ζήτημα πολιτικών ισορροπιών και ζυμώσεων, οι οποίες, αφενός δεν παύουν ποτέ, αφετέρου εντείνονται ακόμα περισσότερο και απαιτούν διαρκή παρουσία στο διπλωματικό παζάρι όταν τα πράγματα φτάνουν σε κομβικό σημείο, όπως συνέβη τελευταία για την Ελλάδα. Η ίδια η διάταξη αφήνει να γεννηθούν μια σειρά από ζητήματα ερμηνείας, το κλειδί για τα οποία δεν είναι τόσο οι κανόνες της νομικής επιστήμης όσο οι κατά καιρούς κυρίαρχες πολιτικές ισορροπίες μεταξύ των χωρών-μελών της Ένωσης: Ποιες είναι οι ‘σοβαρές δυσκολίες’ που μπορεί να δικαιολογούν την παροχή οικονομικής βοήθειας; Ποιοι είναι οι ‘ορισμένοι όροι’ που δικαιούται να επιβάλλει η Επιτροπή και να συνοδεύουν την παροχή της βοήθειας αυτής; Σε τι συνίσταται η ‘κοινοτική χρηματοδοτική ενίσχυση’ που θα λαμβάνει ένα κράτος-μέλος σε τέτοιες έκτακτες συγκυρίες; Όλα αυτά είναι ερωτήματα που, διαχρονικά, στα πλαίσια της Ένωσης, απαντώνται με πολιτικά και όχι μόνο με νομικά κριτήρια…

Αν λοιπόν η περίοδος αυτή, που απόψε φτάνει σε μια καμπή, έχει να μας διδάξει κάποια απλά πράγματα, αυτά νομίζω πως είναι:

–          Ότι κάθε φορά που ‘καταφέρνουμε’ να φτάσουμε σε ένα τέλμα όπως το σημερινό, δεν μπορεί να έχουμε μόνο αξιώσεις για διάσωση αλλά και υποχρεώσεις για συμμόρφωση!

–          Ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι ο μπαμπούλας που έρχεται να επιβουλευτεί την εθνική μας ανεξαρτησία αλλά μια νομοθετημένη πραγματικότητα που ταυτόχρονα διέπεται από έντονες πολιτικές ισορροπίες.

–          Ότι ακριβώς οι ισορροπίες αυτές απαιτούν διαρκή παρουσία στο διπλωματικό πεδίο και όχι τακτικές στρουθοκαμηλισμού, που σε μεγάλο βαθμό ευθύνονται για το τέλμα στο οποίο φτάσαμε.

–          Ότι κρίσεις όπως η σημερινή κάποτε πρέπει όχι απλώς να μας ταρακουνούν αλλά και να μας διδάσκουν. Κι ένα πολύ καλό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση θα είναι, αν καθένας μας ενημερωθεί στοιχειωδώς όχι μόνο για τα δικαιώματα αλλά και για τις υποχρεώσεις αυτής της χώρας κι, επιπλέον, αν τα μέσα ενημέρωσης αποφασίσουν να διαδραματίσουν έναν πιο ουσιαστικό ρόλο δεχόμενοι ότι απευθύνονται σε σκεπτόμενους πολίτες και όχι σε μια άβουλη μάζα ή σε κομματικά ακροατήρια…

Πρώτη δημοσίευση στις 26/3/2010: www.theinsider.gr

Advertisements

White House Politics Go Online – Will you reply to your e-mails from the President..? Saturday, May 2 2009 

As I am getting down to writing this article, a commercial on the pre-inauguration party in honor of Barack Obama at the Lincoln Memorial runs on my TV and is faintly heard from the background. Following that, comes another announcement on the live coverage of the inauguration ceremony of January 20th. A few hours earlier, I had received in my inbox an e-mail singed by Obama himself with thoughts and words of gratitude ahead of the big day… Strangely, I am in Greece and nowhere near Washington, DC; also, the events above were announced by leading Greek channels and not by some major US TV network…

Incidents such as these remind me of the tech-frantic atmosphere on the US Election Day a few weeks ago, in November 2008. Although I had lived that day from Belgium, Europe, it was hard not noticing the momentum of Mr. Obama and his front-running towards the office of the US President; it was covered live by all media! A race that began with minimum speed some years ago in Chicago, IL in order to culminate in full speed and lots of records and originalities in that very same city on November 4th 2008. Over the span of these months, I had travelled to the US only once. Yet I was in the know of all Obama’s achievements, controversies, promises and his campaign’s twists and turns as if I was following closely; me along with millions of supporters all over the globe. The key words explaining this paradox are:Internet and hi-tech politics.

President Obama’s candidacy was sky-rocketed in fame and popularity thanks to, among others, a series of improvising uses of the Internet, e-mail and new technologies in order to reach the widest possible network of voters in all 52 States plus the global public opinion. So has his newly started presidency been designed: as political commentators emphatically put it, it will be the most tech-savvy Office to date. Yet, this e-originality has also given rise to certain inhibitions as to its effects, methods and potential outreach…

Use blogging and rich media to talk directly to citizens frequently and in real time
President Obama has proven even during his pre-election campaign that possesses (himself or his team) all the know-how and mentality in using services such as YouTube, Facebook or blogs in their best interest. What if they decide to take advantage of the database of supporters they already have in their hands (with personal data, such as e-mail or address details for each of them) and mass-mail them on a regular basis with a videocast featuring the President or commentaries published on a blog of his? Just as pioneering this idea may be, it also raises serious concerns as to the legitimacy of using people’s private data through such a political platform. Equally pressing is the (superficially simplistic yet politically substantial) question of whether Mr. Obama as President will (or should) have enough time to blog or videocast himself or if it would be meaningful to have these communication policies implemented by an army of public opinion agents instead…

Win congressional support for your agenda through social networking
Just as overwhelming was the half-an-hour televised message that Mr. Obama’s team aired a few days before the Election could also be some orchestrated efforts from his office in order to attract public attention on thorny issues that will have to be debated and approved at the Congress and for which the necessary in-house majority cannot be taken for granted. However, who can deny inhibitions that such campaigns might end up with a demagogic nature and replace or disarm constitutional processes with these coordinated and targeted public opinion maneuvering efforts..? On the other hand, it would be just as persuasive if Mr. Obama would counter-answer that, through methods such as the above, he diligently fulfils a pressing demand from all modern politicians, which is staying in touch with the citizens on a face-to-face basis and as frequently as possible.

Be prepared for citizens holding you accountable on the basis of your virtual footprints
This particular one may well be a concern that should primarily bother members of the President’s cabinet themselves yet, on second thought, it can also have a serious social outreach. By promoting your entire agenda over the Internet and, even more, by concluding gentlemen’s agreements with your voters through your blog or personal website, it ultimately means that these commitments will have an e-trace lasting forever or, at least, as long as the world wide web continues to exist. Consequently, it would not be unreasonable to expect that Mr. Obama could sooner or later face a public outcry fueled by his very internet footage, should this have turned into empty words and broken promises. Moreover, is the White House ready and impervious enough to face civic criticism in the raw and blatant way that many times members of the Internet community use to express their disapproval? If you still don’t get
what I mean, just take a look at the negative comments posted under any political ad available on YouTube; surely, not of a very politically correct nature…

Your effective use of the Internet has reshaped people’s perception of their own political effectiveness
Therefore, President Obama can expect to have as strong political pressure online as he will surely face in the House of Representatives and even more drastic in the first case. Besides, since he was the first to expose how powerful a tool for politics the Web can be, he should expect that his own ‘invention’ could well turn at his expense just as all successful and innovative practices do in the ever-fluctuating world of politics.

Can you integrate all these into a secure model of government?
It’s good to take politics one step further and just as good to devise ways for attracting active citizen involvement in a modern platform of government. Nevertheless, there already are and will surely grow fears for the security and efficacy of this platform and the defenses fortifying it. In other words, how secure it is to air your projected tactics on Facebook and organize public polls on them or openly talk about them via YouTube or videos streaming directly to thousands of Blackberries of your supporters? President Obama’s office will have to calm down voices stating that it is not exactly the cleverest tactic to publicly announce that you are going after Al Qaeda, just because you ring the alarm for them to watch out..! Additionally, being a pioneer in Internet politics a White House under Obama will need to ease concerns from the inland and abroad that since technologies such as the Blackberry are being developed by ‘their own guys’, they will not exploit the know-how they possess in order to compromise the use of these technologies by other governments worldwide – the French government has already panicked in this sense and blocked the use of Blackberries by its officials…

As I am concluding these lines, the inauguration party for President Obama is well underway and a bunch of high-profile Americans praise his virtues and promised change in front of the Lincoln Memorial. Undoubtedly in a few hours from now, this footage will be available online for anyone across the globe to see and judge, watch and criticize, approve or disapprove. Whether this promised change will trulymaterialize, we’ll be able to tell in four years. We can already say though that Barack Obama conceptualized a new mode of 21st century participatory politics by deploying such common means as the e-mail or text messaging. If this new concept of politics can legitimately lead to change, it is up for you, American voters and citizens of the world to decide. So, broadcast yourselves… (sic)

As it appears in Spring 2009 issue of Princeton University’s ‘Business Today’ magazine.

Αλήθεια μέσα απ’τις στάχτες Saturday, Apr 11 2009 

Η χρυσή ευκαιρία να μείνει και κάτι καλό απ’αυτή την περιβόητη οικονομική κρίση…

Βράδυ Παρασκευής, σ’ένα  γραφείο με θέα στην πλατεία Αριστοτέλους

Λίγες στιγμές πριν αρχίσει ένα ακόμα σαββατοκύριακο με σχέδια ξεκούρασης, χαλάρωσης κι αναζωογόνησης εν μέσω και κόντρα στη χίμαιρα της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης… Αφορμή για τις σκέψεις αυτές στάθηκε ένας σύντομος διάλογος μ’έναν καλό φίλο στη θέα των εικόνων που ξεπηδούσαν από κάθε γωνιά της πλατείας.

–    Τελικά μπορεί να μας βγει και σε καλό αυτή η ιστορία με την κρίση, δε νομίζεις; Αν μη τι άλλο, βλέπεις και πάλι καθαρές εικόνες…
–    Χάσαμε το πλεόνασμα από την αίγλη και το ‘δήθεν’ μας, ε; Σαν να ‘χεις δίκιο, δε λέω… Μακάρι να κρατήσει!

Αναλογικά έχω παρατηρήσει την απλή αλήθεια αυτού του διαλόγου να ξετυλίγεται μπροστά μου με αφορμή πολλά μικρά και μεγαλύτερα περιστατικά αυτούς τους τελευταίους αγχωμένους μήνες, που οι δείκτες πάσης φύσεως ευημερίας κι ευδαιμονίας κάνουν γκέλες πολύ πιο απότομες απ’αυτές που τα καλοταϊσμένα στομάχια μας μπορούν ν’αντέξουν χωρίς να μας λούσει κρύος ιδρώτας… Ή μάλλον, για να είμαι πιο δίκαιος στην περιγραφή μου κι όχι απλώς εκφραστικά και λεκτικά κομφορμιστής, την απλή αλήθεια αυτού του διαλόγου προσπαθώ και τη διακρίνω πλάι σε αρκετές από τις πάμπολλες σκηνές πανικού και, εν πολλοίς δικαιολογημένου, φόβου που εκτυλλίσονται παντού στον πλανήτη.

Δεν έχω εμπειρίες άλλης τόσο έντονης και έκκρυθμης περιόδου όπως η τρέχουσα ούτε και θα μπω στον κόπο να αναζητήσω την ιστορική αλήθεια από δεύτερο χέρι προκειμένου να επαληθεύσω το ορθόν ή μη των αντιδράσεών μας ως κοινωνίας απέναντι στις εξελίξεις και την απώλεια του ελέγχου μας πάνω σ’αυτές. Δεν έχει και τόση αξία εξάλλου να προσπαθείς να καθησυχάσεις τους φόβους σου υποβιβάζοντας ή ξορκίζοντάς τους… Αυτό που με νοιάζει είναι να εντοπίσω και να πάρω θάρρος από τις υγιείς αντιδράσεις απέναντι σε μια ρευστή κατάσταση, η οποία όμως, αν τη δεις με βάση υποτυπώδη διδάγματα της οικονομικής επιστήμης, δεν είναι δα και τίποτα ανήκουστο: συνέβη και παλιότερα, συμβαίνει τώρα κι επειδή τα μαθηματικά υπακούν στους πιο σκληρούς και άκαμπτους νόμους, θα επαναληφθεί και στο μέλλον.

Εκείνο το βράδυ Παρασκευής λοιπόν αγναντεύοντας την πλατεία Αριστοτέλους και τους ανθρώπους της, θαρρώ είδα μετά από πολύ καιρό ξανά ανθρώπους ανεπιτήδευτους, απλούς, αυθεντικούς, χωρίς πολλαπλές δόσεις καθωσπρεπισμού και ξιπασιάς να βαδίζουν ήρεμα στο δρόμο κάνοντας βόλτα, αναζητώντας στα πιο απλά πράγματα, στο φύσημα του Βαρδάρη και την αύρα της πλατείας, διέξοδο από το άγχος της καθημερινότητας… Και, γενικά, τούτες τις μέρες της οικονομικής πενίας κι αβεβαιότηας βλέπω μια άνθηση σε απλά, αυθεντικά πράγματα: σε αυτοσχέδια πάρτυ, παρεΐστικες συναυλίες, πρωτότυπες διαμαρτυρίες, εμπνευσμένες ιδέες. Κι ακόμα καλύτερα, βλέπω πολλά απ’αυτά να γίνονται πραγματικότητα χάρη στα μέσα που αυτή η ίδια η ξέφρενη κούρσα ανάπτυξης έφερε μαζί της τα τελευταία χρόνια, όπως το internet ως εργαλείο κοινωνικής δικτύωσης και κινητοποίησης.

Δέχομαι βέβαια, και πώς θα μπορούσα διαφορετικά, ότι εκτός απ’αυτά τα υγιή, έχουν έρθει στην επιφάνεια κι άλλα νοσηρά φαινόμενα, που δε θα ονοματίσω γιατί η νοσηρή ή μη φυσή τους είναι υποκειμενικό θέμα του καθενός και ξεφεύγει των σκοπών αυτής εδώ της καταγραφής σκέψεων… Λυπάμαι, τέλος που για να διαφανεί αυτή η τάση επιστροφής σε πρότυπα ανόθευτα έπρεπε να περάσουν περίπου δέκα χρόνια – κατά την ταπεινή προσωπική μου εκτίμηση – που τα καμπανάκια ηχούσαν δίπλα μας όλο και πιο δυνατά αλλά εμείς επιμέναμε να εθελοτυφλούμε βουτηγμένοι στα χαρτοφυλάκια, το high life και το επίπλαστο glamour μας (πόσο κακόηχη έννοια, αλήθεια..!) Και κυρίως λυπάμαι που έπρεπε να χάσουν άνθρωποι μαζικά τις δουλειές και τα σπίτια τους για να καταλάβουμε ότι κάτι δεν πάει καλα…

Τουλάχιστον όμως, ξανακεδρίσαμε την ειλικρίνια στο βλέμμα, την απλότητα στους τρόπους μας, ίσως ακόμα και μερικούς πόντους παραπάνω στο ανάστημά μας ως πολιτισμένη παγκόσμια κοινωνία. ‘Η τέλος πάντων, έχουμε μια ευκαιρία να διεκδικήσουμε όλα τα παραπάνω. Τώρα, μέσα στα χαλάσματα των δεικτών της ευδαιμονίας μας. Μέσα στον πανικό που πιάνει κάθε άνθρωπο όταν φτάνει σε αδιέξοδο και πρέπει να χαράξει καινούργια πορεία…

Αφιερωμένο σ’ενα φίλο που δεν κουράζεται να μου θυμίζει ότι οι ποιοτικές αξίες θα υπερισχύουν πάντα απέναντι σε κάθε λογής ποσοτικούς δείκτες… Βασίλη Σ., σ’ευχαριστώ.